Hwæt! Months & Seasons


I. Ða Feower Timan

ÆTemp 4 (de Anno) 36: Feower tida sind getealde on anum geare, þæt sind UER, ESTAS, AUTUMNUS, HIEMPS; Uer is lenctentid ... Estas is sumor ... Autumnus is hærfest ... Hiemps is winter ...

ByrM 1 90.34: Ver ys lengtentima ...
Se oðer tima hatte æstas, þæt byð sumor ...
Se þridda tima ys autumnus on Lyden gecweden, & on Englisc hærfest ...
Se feorða tima ys genemned hiemps on Lyden & winter on Englisc ... & he byð ceald & wæt.

ByrM 1 92.4: On lengtentima springað oððe greniað wæstmas, & on sumera hig weaxað, & on hærfest hig ripiað.

Sumor

Mart 5 (May 9) 8.10: On þone nygeðan dæg þæs monðes bið sumeres fruma. se sumor hafað hundnigontig daga ...

ByrM 1 92.6: Sumor byð wearm & drigge; & þes tima byð þry monðas, & he hæfð hundnigontig daga ...

ChronA An. 875: And þy sumera for Ælfred cyning ut on ...

Hærfest

ÆTemp 9 (de Diuersis Stellis) 10: Pliade sind gehatene ða seofon steorran þe on hærfeste upagað, & ofer ealne winter scinað, gangende eastan westweard.

Winter

Mart 5 (Nov. 7) 202.8: On þone seofeðan dæg þæs monðes bið wintres fruma. se winter hafað tu ond hundnigontig daga ...

ÆTemp 4 (de Anno) 53: On Egypta land ne cymð næfre nan winter, ne renscuras ...

II. Ða Twelf Monðas

Ianuarius

Mart 5 12.3: January 1 The Circumcision of Christ
On þone eahteðan geohheldæg bið þæs monðes fruma þe mon nemneð Ianiuarius, þæt is on ure geþeode se æftera geola. þæt bið se æresta geares monað mid Romwarum ond mid us: on þæm monðe bið an ond þritig daga ...

Februarius

Mart 5 32.9: ... þonne se solmonað bið geendod, þonne bið seo niht feowertyne tida lang, ond se dæg tyn tida.

Martius

Mart 5 32.11: On þæm þriddan monðe on geare bið an ond þrittig daga, ond se monað is nemned on læden Martius ond on ure geþeode hredmonað.

Aprelis

Mart 5 52.13: On þæm feorðan monðe on geare bið þritig daga: þone monað man nemneð on læden Aprelis, ond on ure geþeode eastermonað.

Maius

Mart 5 68.21: On þone fiftan monað on geare bið an ond þritig daga. se monað is nemned on læden Maius ond on ure geþeode þrymylce, forðon swylc genyhtsumnes wæs geo on Brytone ond eac on Germania londe, of þæm Ongla þeod com on þæs Breotone, þæt hi on þæm monðe þriwa on dæge mylcedon heora neat.

Iunius

Mart 5 88.19: On þam syxtan monðe on geare bið þritig daga. se monað is nemned on læden Junius, ond on ure geþeode se ærra liða, forðon seo lyft bið þonne smylte ond þa windas, ond monnum bið þonne gewunelic þæt hi liðað þonne on s bryme.

Iulius

Mart 5 110.26: On þone seofoðan monað on geare þone we nemnað on lyden Iulius, forðam þe ealde men hæðene nemdon þone monað þam naman on þæs caseres arweorðnysse þe Iulius wæs nemned, forðam þe he wæs on þam monðe acenned; þone monað we nemnað on ure geþeode se æftera lyða. on þam monðe bið an ond þrittig daga.

Agustus

Mart 5 132.15: On þam eahtoðan monðe on geare bið an ond þritig daga. þone monað mon nemneð on leden Agustus monað ... ond on ure geþeode we nemnað þone monað weodmonaþ, forðon þe hi on þam monðe mæst geweaxað.

September

Mart 5 160.3: On þæm nigoðan monðe on geare bið þritig daga. se monað hatte on leden Septembris ond on ure geþeode haligmonað, forðon þe ure yldran, þa þa hi hæðene wæron, on þam monað hi guldon hiora deofolgeldum.

October

Mart 5 184.1: On þam teoðan monðe on geare bið an ond þritig daga; þone mon nemneð on leden October ond on ure geþeode winterfylleð.

Nouember

Mart 5 198.8: On þam endlyftan monað on geare bið þritig daga. se monoð is nemned on læden Novembres ond on ure geþeode blodmonað, forðon þe ure yldran, þa hy hæðenne wæron, on þam monðe hy bleoton a; þæt is þæt hy betæhton ond benemdon hyra deofolgyldum þa neat þa þe hy woldon syllan.

December

Mart 5 216.7: On þam twelftan monðe on geare byð an ond þritig daga. se monað ys nemned on leden Decembris & on ure geþeode se ærra geola. forðam þa monðas twegen syndon nemde anum naman, oðer se ærra geola, oðer se æftera, forðam þe hyra oðer gangeð beforan þære sunnan, ærðon þe heo cyrre hig to þæs dæges lenge, oðer æfter.

Mart 5 2.1: December 25 The Birth of Christ
On þone forman dæg on geare, þæt is on þone ærestan geohheldæg, eall cristen folc weorðiað Cristes acennednesse. Sancta Maria hine acende on þære nihte on anum stanscræfe beforan Bethlehem þære ceastre, & sona þa he acenned wæs, heofonlic leoht scean ofer eall þæt land, & godes engel ætywde sceaphyrdum on anre mile be eastan þære ceastre & him sæde þæt ealra folca hælend wære acenned, & þa hyrdas gehyrdon micelne engla song on eorðan.


Back to Hwæt! Next: Beasts. Questions or comments? Send to Cathy Ball: cball@guvax.georgetown.edu
[Revised November 29, 1996] Copyright © 1996 Catherine N. Ball