Focus.pl

Formularz logowania
Formularz wyszukiwania
  1. szukaj
  1. Newsy
  2. Foto
  3. Video
  4. Rozrywka
  5. Gadżety
  6. Warto wiedzieć
  7. Magazyn
  8. Jak to działa
  9. Forum

Ekologia gatunków i ewolucja interakcji międzygatunkowych

24/06/10

Ekologia gatunku – obejmuje ona problematykę zmian liczby osobników w jednogatunkowych populacjach, ewolucję historii życia i powstanie adaptacji; jest to ekologia populacyjna i ewolucyjna; ekologia gatunku łączy w sobie dawny podział ekologii na autekologie (naukę o funkcjonowaniu pojedynczych osobników i  ich abiotycznym i biotycznym środowisku) oraz synekologię (ekologię grup osobników; populacji, zespołów, ekosystemów)

Interakcje międzygatunkowe, ekol. sposób oddziaływania (koakcji) na siebie gat. wspólnie zamieszkujących dane środowisko; rozróżnia się:
Interakcje nieantagonistyczne:
    Mutualizm – nieantagonistyczne związki między dwoma gatunkami, w których oba odnoszą korzyści np. przeżuwacze i ich bakterie jelitowe, wielkie znaczenie dla kształtowania się różnorodności gatunkowej w biosferze; dzięki nim dochodzi do sprzężenia różnych układów metabolicznych (wiązanie węgla, azotu, dekompozycja celulozy)
    Komensalizm – nieantagonistyczne związki między dwoma gatunkami, których jeden odnosi korzyści, a żaden z nich nie odnosi start, np. owady żyjące w ptasich gniazdach odżywiające się  resztkami pokarmu gospodarzy lub znalezionymi w gnieździe piórami
    Protokooperacja - (in. mutualizm fakultatywny) oddziaływanie międzygatunkowe w przyrodzie, polegające na współpracy dwóch populacji odnoszących wzajemne korzyści, lecz mogących żyć także samodzielnie. Protokooperacja jest rodzajem symbiozy przygodnej (nieprzymusowej).
    Symbiozę - zjawisko ścisłego współżycia przynajmniej dwóch gatunków, które przynosi korzyść każdej ze stron (mutualizm) lub jednej, a drugiej nie szkodzi (komensalizm). Symbiotyczna teoria powstania Eukaryota (1970 Lynn Margilius). Eukaryota pochodzą od organizmu niezdolnego ani do fotosyntezy, ani do oddychania tlenowego ani do wiązania azotu.
Interakcje antagonistyczne: (jeden z gatunków ponosi straty)
    Konkurencję – interakcja antagonistyczna, w której dwie populacje tego samego lub różnych gatunków, zazwyczaj o podobnych wymaganiach środowiskowych, rywalizują o tę samą niszę ekologiczną. Dochodzi do współzawodnictwa o ograniczone zasoby środowiska, np. o pożywienie, miejsce do życia. W wyniku tego oddziaływania obie populacje tracą. Prawdopodobnie najstarsza forma interakcji między osobnikami i historii ziemi.
    Amensalizm- jedna z antagonistycznych zależności międzygatunkowych, w której obecność i czynności życiowe jednego gatunku wpływają niekorzystnie na gatunek drugi, przy czym jest to relacja jednostronna tj. obecność tego drugiego gatunku dla pierwszego jest obojętna. Dokładne określenie bilansu takich interakcji nie jest proste, gdyż osłabienie przedstawicieli jednego gatunku przez zmniejszenie konkurencji, może przynieść pewną korzyść przedstawicielom gatunku innego.
    roślinożerność - (fitofagia) – sposób odżywiania się (pobierania pokarmu), polegający na zjadaniu roślin.
    Drapieżnictwo - sposób odżywiania się zwierząt, polegający na wykorzystaniu jako pokarm ciała innego zwierzęcia i w odróżnieniu od pasożytnictwa prowadzący do śmierci ofiary. Jest jedną z form oddziaływań antagonistycznych, korzystną dla drapieżnika, a niekorzystną dla ofiary; może mieć charakter międzygatunkowy lub wewnątrzgatunkowy (kanibalizm).
    Pasożytnictwo  – forma antagonistycznego współżycia dwóch organizmów, w której jeden czerpie korzyści ze współżycia, a drugi ponosi szkody. Osobnik, który czerpie korzyści z pasożytnictwa nazywany jest pasożytem, a ten, który ponosi szkody żywicielem. Im układ pasożyt-żywiciel trwa dłużej, tym jest bardziej stabilny. Istnieją dwa rodzaje pasożytnictwa – pasożytnictwo zewnętrzne i wewnętrzne. W drugim przypadku w razie śmierci żywiciela ginie także pasożyt. Pasożyty są jednym z czynników selekcyjnych.

Inne interakcje międzygatunkowe:
Zoogamia – układ symbiozy mutualistycznej roślin kwiatowych, których rozród uzależniony jest od  rozrodu zapylających je owadów, ptaków.
Zoochoria – mutualizm roślin i zwierząt, które rozsiewają nasiona tych roślin.
Przymierze obronne – np. roślin i mrówek
Ważną role w ewolucji gatunków odgrywa: dobór naturalny, krewniaczy i grupowy.
Niezwykle ważnym czynnikiem jest także dynamika populacji, zwłaszcza śmiertelność, rozrodczość i  konkurencja wewnątrz i międzygatunkowa.


Bibliografia
www.wiem.onet.pl
Weiner J., Życie i Ewolucja biosfery, 2006, PWN
Ville, Solomon, Berg, Biologia, 2009, Mulico

Magdalena Terlecka

Ulubione

Możesz dodać tę publikację do listy swoich ulubionych publikacji.

Publikację czytali

  • zuza_mod

Czytali także

Dodaj komentarz

Formularz dodawnia komentarzy
  1. Jeżeli nie możesz przeczytać poniższego tekstu, wyświetl go ponownie.
  2. obrazek CAPTCHA zabezpieczenie przed SPAM-em

Komentarze

  • Brak komentarzy.
  • Współtworzysz społeczność

    Focus.pl jest społecznością internetową. Miejscem dla Ciebie i Twoich Przyjaciół. Dla wszystkich, którzy interesują się nauką i poznawaniem świata.
  • Tworzysz własny profil

    Poinformuj innych o swoich zainteresowaniach.
  • Publikujesz

    Przygotowaliśmy specjalne miejsce, w którym możesz publikować własne artykuły. Inni użytkownicy mogą je nie tylko czytać, ale również oceniać i dyskutować o nich.
  • Tworzysz własne galerie

    Pokaż swoje fotografie innym! Dowiedz się co inni sądzą o Twoich pracach. Znajdź osoby z podobnymi zainteresowaniami.
  • Tworzysz katalog video

    Jeżeli znalazłeś w internecie ciekawy film o tematyce naukowej, pokaż go społeczności Focus. Zachęcamy także do tworzenia autorskich videoporadników, które można publikować na łamach naszego portalu.
  • Mało? Na dokładkę możesz:

    - prowadzić bloga
    - budować sieć kontaktów z przyjaciółmi i osobami o podobnych zainteresowaniach,
    - dyskutować na forum i brać udział w konkursach,
    - zdobywać atomy i cząsteczki (punkty), dzięki którym zbudujesz swoją pozycję w społeczności.
Focus FQ Test
Strategiczna gra wojenna na przeglądarkę!
Focus Śledczy
Oblicz swoje IQ
Doradca Focus